| تبليغات | X |
|
انديشه هاي پارسي
تاريخ، فرهنگ و تمدن ايران زمين + عكس هايي كه مي گيرم + خاطراتي از سرزمين پدري من، مَجُومِرد
|
يلدا و مراسمي كه در نخستين شب زمستان و بلندترين شب سال برپا مي شود، سابقه اي بسيار دراز داشته و مربوط مي شود به ايزد مهر. اين رسوم ويژه آريايي هاست و بخصوص پيروان آيين مهر(ميترائيسم) كه هزاران سال آن را در ايران زمين بر پاي داشتند.
پيشينيان ما با سپري شدن فصول و بلندي و كوتاهي روز و شب و جهت و حركت و قرار ستارگان آشنايي يافته و كارها و فعاليت هاشان را بر اثر آن تنظيم مي كردند. ملاحظه مي كردند كه در بعضي ايام و فصول، روزها بسيار بلند مي شود. به همان نسبت بلندي، از روشني و نور خورشيد بيشتر استفاده مي كردند و مي نگريستند كه شب ها كوتاه است. كم كم اين اعتقاد بر ايشان پيدا شد كه نور و روشني و ظلمت و تاريكي مرتب در نبرد و كشمكش هستند.
در دوران گذشته مردمان دريافته بودند كه كوتاه ترين روزها، آخرين روز پاييز، يعني روز سي ام آذر و بلندترين شب ها، نخستين شب زمستان در آغاز دي ماه است. اما بلافاصله پس از اين بلندترين شب سال، آز آغاز دي روزها به تدريج بلندتر و شب ها كوتاه تر مي شود. خورشيد هر روز بيشتر در آسمان مي پايد و نور و گرمي نثار مي سازد، به همين جهت آن شب را يلدا ناميدند، يعني زايش خورشيد شكست ناپذير و چنين بود كه آغاز زمستان را آغاز سال قراردادند. به همين جهت است كه سور و شادي و ميهماني وخوان ويژه* مراسم نوروزي شبيه همان است كه در شب يلدا برگزار مي شد.
اين مراسم پس از هزاران سال، تاكنون برجاست و در سراسر ايران زمين به نام شب چله برگزار مي شود.چله بزرگ از اول دي ماه است تا دهم بهمن ماه كه چهل روز تمام ادامه مي يابد. چله كوچك از دهم بهمن ماه است تا بيستم اسفند، و از آن جهت چله كوچك مي گويند كه از شدت سرما مي كاهد.
* خوان ويژه(ميزدMyazd) شب چله شامل آجيل لرك، هندوانه، انار و شيريني و ميوه هاي گوناگون است كه همه جنبه نمادي دارند و نشانه بركت، تندرستي، فراواني و شادكامي هستند.
برگرفته از بخش هشتم كتاب:
پژوهشي در گاه شماري و جشن هاي ايران باستان
پژوهش و نوشته: هاشم رضي- انتشارات بهجت
و تطبيق با مناسبت هاي دي ماه به نقل از سالنماي راستي
براي آگاهي از نوشته هاي پيشين
به آرشيو موضوعي(فهرست نوشته ها) مراجعه فرماييد!
