روز شهريور از ماه شهريور چهارمين روز از شهريور ماه باستاني

30 امرداد خورشيدي

(گاه شماري در ايران باستان)

برگرفته از بخش نهم و دهم كتاب:

پژوهشي در گاه شماري و جشن هاي ايران باستان- پژوهش و نوشته: هاشم رضي- انتشارات بهجت

و  تطبيق با مناسبت هاي شهريور ماه به نقل از سالنماي راستي

        در ايران باستان روز شهريور از ماه شهريور جشني برگزار مي شده به نام شهريورگان كه به آن «آذرجشن» نيز مي گفتند (آثار الباقيه، ابوريحان بيروني). 

        واژه شهريور در اوستا، خْشَتْرَه وَئيريَه  (Xšaθra – Vairya) KHASHATRA VAIRYA، در زبان پهلوي خشتور و در پارسي شهريور ناميده شده است. بخش اول اين كلمه يعني خشتره به معني قدرت و حكومت كشور است و كلمات شهر و شهريار از اين واژه گرفته شده، بخش دوم به معني آرزو شده بوده و بنابراين معني تركيبي آن حكومت آرزو شده يا كشور خواسته شده مي باشد.

    همچنين شهريور نام يكي از امشاسپندان درآيين ايرانيان باستان بوده و جشن شهريورگان در ستايش اين امشاسپند كه تجلي شهرياري مطلوب اهورامزدا بر روي زمين است، برگزار مي شده است. شهريور در عالم روحاني مظهر توانايي، شكوه، سيطره و قدرت آفريدگار بوده و در عالم جسماني او پشتيبان فلزات است و فلزات نماد زميني او هستند. ايرانيان اين جشن را نيز مانند ساير جشنها با سپاس و نيايش به درگاه پروردگار آغاز و با جشن و سرور به پايان مي بردند.

جشن شهريورگان بر همه ايرانيان شاد و فرخنده باد!